WYCHOWANIE TOM 3. POJĘCIA. PROCESY. KONTEKSTY

Trzeci tom zbioru esejów pod redakcją naukową profesor Marii Dudzikowej i profesor Marii Czerepaniak–Walczak stanowi kontynuację i wzbogacenie interdyscyplinarnej dyskusji rozpoczętej w tomie 1 Wychowania.

Redaktorki po raz kolejny zaprosiły do niej zarówno teoretyków i praktyków wychowania, jak i specjalistów innych dziedzin humanistycznych. Motywem nadającym ramy tej dyskusji są pytania: Czym jest wychowanie?

Dzięki czemu jest tym, czym jest i czym różni się od innych procesów rozwoju osoby i zmiany społecznej? Czy i jak jest możliwe wychowanie dzisiaj? Ku jakiemu światu wychowywać? Poprzez jakie procesy, w jakich kontekstach, z jakim skutkiem?

Intencją Redaktorek jest, aby czytelnik na te i zbliżone pytania, z jednej strony znajdował sugestie i projekty odpowiedzi, z drugiej zaś by ułatwiały mu samodzielne odkrywanie nowych wątków

i konstruowanie własnych kategorii opisu i interpretowania współczesnych zjawisk wychowawczych oraz stawianie własnych pytań i obieranie dróg poszukiwania odpowiedzi.

Trzeci tom obejmuje studia i eseje skupione na dyskusji wokół wychowania: Kto, w jakich okolicznościach, za pomocą jakich środków realizuje projekty rozwoju człowieka i zmiany społecznej w złożonych warunkach XXI wieku?

Autorzy w głównej mierze skupiają się na osobie wychowawcy i rzeczywistości szkolnej, w jakiej wypełnia on swoją misję. Jakie wymagania przed wychowawcą stawia ta współczesna, wciąż zmieniająca się rzeczywistość?

Jak piszą Redaktorki we Wprowadzeniu:
[…] propozycje odpowiedzi na postawione już pytania – kto, to znaczy jacy wychowawcy, poprzez jakie procesy, w jakich kontekstach, z jakim skutkiem – są otwarte.

Zamieszczone w tym tomie eseje ukazują tylko niektóre wątki wymagające rozwinięcia i poszerzenia o nowe zjawiska i nowe elementy. Przykładem tego mogą być teksty polonistów, które pisane ponad dwa lata temu, nabierają proroczej wizji w kontekście toczonej obecnie batalii o kanon lektur szkolnych.

Jeśli do tego dodamy zjawiska ideologii konsumeryzmu zadomawiające się w instytucjach edukacyjnych, administracyjne zawłaszczanie sfery estetycznej (mundurki), biurokratyczne organizowanie i nadzorowanie przestrzeni intymnej (kamery)

oraz towarzyszące tym działaniom wywłaszczanie naturalnych (rodziców) i profesjonalnych wychowawców z ich funkcji, otrzymujemy rosnącą skalę złożoności kontekstów wychowania.