ZATRUDNIENIE NIEPRACOWNICZE

Problematyka niniejszej publikacji skupia się wokół zjawiska zatrudnienia niepracowniczego – zagadnienia świadczenia pracy potocznie zwanego samozatrudnieniem – które dotyczy osób pracujących osobiście przez dłuższy czas na rzecz jednego kontrahenta‚ a więc znajdujących się wobec podmiotu zatrudniającego w uzależnieniu ekonomicznym.

Sytuacja faktyczna świadczenia pracy przez owych niepracowniczo zatrudnionych jest bardzo podobna do sytuacji pracowników‚ ale pod względem prawnych uwarunkowań – status obu grup diametralnie się różni; niepracowniczo zatrudnieni nie korzystają z ochronnej funkcji prawa pracy. Stąd też forma tego typu zatrudnienia staje się szczególnie atrakcyjna z punktu widzenia podmiotów zatrudniających.

W takich okolicznościach rozgorzała w kręgach naukowych wielka dyskusja na temat sposobów unormowania zjawiska zatrudnienia niepracowniczego. Co więcej‚ powstały już pierwsze regulacje prawne dotyczące tego typu zatrudnienia‚ jak choćby hiszpańska ustawa o pracy autonomicznej; w polskim projekcie nowego kodeksu prawa pracy znajduje nawet dość obszerne unormowanie zatrudnienia niepracowniczego.

Celem przedmiotowego opracowania jest rozważenie pewnego wachlarza możliwych unormowań tego typu pracy.

Najczęstszymi propozycjami są dwie następujące: opierająca się na założeniu‚ że możliwe jest wyodrębnienie stosunku zatrudnienia niepracowniczego (a więc stosunku na tyle różniącego się od stosunku pracy‚ co uniemożliwia włączenie niepracowniczo zatrudnionych w zakres podmiotowy stosunku zatrudnienia pracowniczego)‚ a następnie swoiste dopasowanie dla stosunku zatrudnienia niepracowniczego pewnej ochrony; oraz propozycja‚ wedle której w związku z tym‚ że niemożliwe jest wskazanie na odrębność stosunku zatrudnienia niepracowniczego‚ należy zmodyfikować stosunek pracy tak‚ aby móc w jego zakres podmiotowy włączyć świadczących pracę w ramach zatrudnienia niepracowniczego.